MỘT BÀI THƠ CA NGỢI NHAN SẮC

 

MỘT BÀI THƠ CA NGỢI NHAN SẮC


Em
Hữu Thỉnh

Có kẻ rủa em chết đi
Vú em mỗi ngày mỗi ngọc
Có kẻ mong em tàn tật
Tóc em xanh
Trời xuống ngó
Em bước qua chỗ lội
Một mình
Rũ áo
Thả gió cho mây
Có kẻ mong em mồ côi
Em cứ hát giữa chuồn chuồn bay thấp
Mây đen đi đóng cửa trời
Lá non mong thấy mặt người sau mưa  

Tôi không có cảm nhận tốt về thơ tôi chưa bao giờ bình thơ và càng không dám bình thơ của những bậc đàn anh. Tôi chỉ viết ra cảm nhận của một người đọc trước bài thơ khá lạ của Hữu Thỉnh.

Thú thật là trước khi gặp nhà thơ Hữu Thỉnh tôi chưa đọc bài thơ này. Trong cuộc gặp giữa rất nhiều người Hữu Thỉnh nói về người chị dâu của mình người  "... đi đò đầy. Cứ sợ đắm vì mình còn nhan sắc". Nhân nói về những người phụ nữ đẹp ông đọc bài thơ "Em" cho chúng tôi nghe.

Viết về chị mà tựa đề là "Em" thì thật là lạ có lẽ tác giả muốn viết về một người phụ nữ nói chung? Mà phụ nữ thì luôn gắn với cái đẹp?

Mở đầu bài thơ là một câu rất mộc mạc không thơ phú chút nào:

Có kẻ rủa em chết đi

Đối lại với nó là một câu thơ kỳ tài:

Vú em mỗi ngày mỗi ngọc

Hữu Thỉnh đã từng bị phê phán vì câu thơ này. Không phải ai cũng dám nói thẳng tên vật cần nói với thái độ trân trọng như vậy. Chữ "ngọc" nghe thật lạ nhưng HT tâm đắc ông nói những chữ khác đều không đủ sức diễn tả cái đẹp khi nói về vú của người đàn bà nhan sắc. Tôi thì nghĩ nếu là chữ khác thì cả bài thơ sẽ bớt hay đi nhiều lắm. Người ngọc thì vú ngọc và vú ngọc thì phải trân trọng nâng niu. Hữu Thỉnh cũng đưa thử những  chữ khác vào thay chữ "ngọc" nhưng tất cả chúng tôi đều thấy không thể chấp nhận được.

Tiếp theo là những cặp tương phản khác:

- Có kẻ mong em tàn tật thì Tóc em xanh Trời xuống ngó
- Có kẻ mong em mồ côi thì Em cứ hát giữa  chuồn chuồn bay thấp

Mặc cho ai đó ghen ghét rủa độc em vẫn đẹp càng đẹp. Em đáp lại sự ghen ghét kia bằng sự tồn tại nhan sắc bất diệt của mình.

Câu thơ cuối khép lại bài thơ một cách bất ngờ:

Mây đen đi đóng cửa trời
Lá non mong thấy mặt người sau mưa

Đang ở thể thơ tự do bài thơ chuyển sang thể lục bát. Trời mưa (mây đen chuồn chuồn bay thấp) và tự nhiên xuất hiện cái lá non. Lá non tượng trưng cho sự ngây thơ trong sáng tượng trưng cho tương lai cho cái thiện. Lá non vẫn mong nhìn thấy khuôn mặt đẹp đẽ của chị sau cơn mưa u ám. Đó là lòng tin vào cái Đẹp thắng cái Xấu cái Thiện thắng cái Ác.

Chiến tranh mất mát theo Hữu Thỉnh là đau khổ là nặng nề nhất cho người đàn bà. Ông nhắc lại câu người phụ nữ dặn chồng  "Sông sâu chớ lội đò đầy chớ qua" và nhấn mạnh rằng người dù đàn ông có qua đò đầy cũng không thể khốc liệt như người đàn bà nhan sắc qua đò.

Chìm vào suy tư với sự thông cảm cho người chị dâu đau yếu xinh đẹp và mòn mỏi chờ đợi anh trai của mình Hữu Thỉnh đau buồn thấy rằng nhan sắc không hẳn là quà tặng ưu ái của tạo hoá.

Ta thấy ở bài thơ này sự trân trọng cái đẹp của Hữu Thỉnh sự cảm thông với nhan sắc bị ghen ghét. Tác giả hiểu rõ là phụ nữ rất cần trân trọng và cảm thông.

Trân trọng nâng niu cảm thông chia sẻ. Giá trị bài thơ là ở đó.

Ta cũng thấy tác giả đã vẽ lên hình ảnh người phụ nữ dám thách thức dám phủ định mọi đố kỵ độc ác. Càng bị rủa chị càng đẹp càng lồng lộng lên trên đám "chuồn chuồn bay thấp".

nguyenhung

Lục Bình

Dáng mà phổng là hơi bị ép uổng đấy anh Nguyên Hùng ơi. Sau này có kể kêu oan là anh phải xử đấy nhé.
________
Em không thấy là lục bình lúc nào cũng bầu bầu phổng phao à. Anh đã viết "bụng...phổng" nhưng đã sợ em hoảng nên đã đổi thành "dáng...phổng" đấy chứ.
Hình như Lục Bình đã giật mình vì nghĩ là bị chê mập?

ngvanan

Tôi ở bên này chỉ có thể đọc thơ VN trên Google và trong các blogs. Nay lại được đọc về tác giả và đọc bình thơ nữa. Thật là hạnh phúc.
Đọc (HL) Bình thơ rồi cứ ngẩn ngơ!
An

hoalucbinh

Dáng mà phổng là hơi bị ép uổng đấy anh Nguyên Hùng ơi. Sau này có kể kêu oan là anh phải xử đấy nhé.

hoalucbinh

Nếu Hoa Lục Bình không nhất trí thì ới cho 1 tiếng để KT gỡ bỏ nếu không có ý kiến gì coi như em Lục Bình đã nhất trí he
LB nhất trí hai tay luôn ấy chứ. Cám ơn anh rất nhiều. KT là gì hả anh. Kiến trúc Kỹ thuật Kiên Trung...đau cái đầu quá

hoalucbinh

Chào đồng nghiệp Hoài Khánh.
Thơ của chủ tịch Hội thì hay rồi. Nhưng ngạc nhiên là chủ tịch lại phẫn nộ trước những kẻ dèm pha cái đẹp đến thế. Vụ này mới đáng qúy chứ . LB chỉ thuộc phái đẹp thôi chứ không nằm trong danh sách được bênh nhưng cũng vỗ tay luôn.

hoalucbinh

Chào anh Đát.
Lời bình sợ rằng còn chưa nói rõ bằng cảm nhận của anh. Đàn ông mà biết trân trọng cái đẹp cho phụ nữ thì cám ơn lắm lắm.
Chúc anh vui nhiều nhé

nguyenhung

Lục Bình

Anh Nguyên Hùng viết chưa hết câu nhé làm em chẳng đoán nổi ý sau thế nào. Tuy vậy cứ theo vần thì chắc là chữ mập.
Có kẻ rủa em chìm đi
Dáng em mỗi ngày mỗi mập

___________
Ý của anh là:
Có kẻ rủa em chìm đi
Dáng em mỗi ngày mỗi phổng

Bời vì:
Lục Bình vốn đã nổi
Nay lại xanh phơi phới
Thì chẳng thể nào chìm
Dẫu có kẻ muốn dìm.

hoalucbinh

Chào người đồng cảm

Chào PP.
Chắc là HT chưa biết bài bài viết này đâu. Nếu biết có thể cười vì thấy bình khác ý tác giả quá. Nhưng nếu HT gật đầu: Nói đúng ý tôi thì mình sẽ vui lắm.
Khi mình viết lời bình người đầu tiên và người mình nghĩ đến nhiều nhất là PP. Biết vì sao không?

hoalucbinh

HV yêu quý
Thật ngạc nhiên khi nghe bài thơ này từ chính Hữu Thỉnh- một nhà thơ cách mạng tên tuổi. Và thật ngạc nhiên khi nghe chính Hữu Thỉnh bình từng chữ một. Tất nhiên khi LB viết thì theo ý LB ý HT không dám nhắc đến nhiều vì thế có thể đúng mà cũng có thể sai. HV thích là tốt lắm rồi

hoalucbinh

Anh Nguyên Hùng viết chưa hết câu nhé làm em chẳng đoán nổi ý sau thế nào. Tuy vậy cứ theo vần thì chắc là chữ mập.
Có kẻ rủa em chìm đi
Dáng em mỗi ngày mỗi mập
Nhưng em không thuộc biên chế của bài thơ này vì em không thuộc loại có nhan sắc. Nhưng nếu ai rủa em thì chắc vì trước đó họ đã đưa em vào danh sách. Vậy thì cám ơn họ trước cái đám "chuồn chuồn bay thấp" ấy.